Mảng (array) trong C#

Mảng (array) là một dãy ô nằm liền nhau, mỗi ô giữ một giá trị cùng kiểu. Khi có máu của 3 con quái, thay vì tạo 3 biến hp1, hp2, hp3, bạn gom chúng vào một mảng.

Khai báo mảng

Người mới hay tạo từng biến riêng cho mỗi con quái. Được vài con thì ổn, lên 50 con thì code không đọc nổi. Mảng giải quyết chuyện đó: một tên, nhiều ô.

Kiểu của mảng viết bằng kiểu phần tử kèm cặp ngoặc vuông: int[] là mảng số nguyên, string[] là mảng chuỗi.

int[] enemyHp = { 30, 50, 80 };
string[] heroNames = { "Aki", "Ren", "Mio" };

Nếu chưa biết giá trị, tạo mảng rỗng với số ô cho trước bằng new. Mỗi ô nhận giá trị mặc định: 0 với số, false với bool, null với string.

int[] scores = new int[5];
Console.WriteLine(scores[0]); // 0

Số ô của mảng cố định từ lúc tạo. Muốn thêm bớt phần tử thoải mái thì dùng List.

Index bắt đầu từ 0

Chỗ sai kinh điển: nghĩ phần tử đầu tiên là số 1. Trong C#, phần tử đầu tiên có index (chỉ số) là 0, phần tử thứ hai là 1, và cứ thế.

int[] enemyHp = { 30, 50, 80 };

Console.WriteLine(enemyHp[0]); // 30
Console.WriteLine(enemyHp[2]); // 80

enemyHp[1] = 20;               // con quái thứ hai trúng đòn
Console.WriteLine(enemyHp[1]); // 20

Đọc enemyHp[1] là "ô số 1 của mảng enemyHp", tức con quái thứ hai.

Độ dài mảng với Length

Length cho biết mảng có bao nhiêu phần tử. Nó hay đi cùng vòng lặp for để duyệt hết mảng.

int[] enemyHp = { 30, 50, 80 };
Console.WriteLine(enemyHp.Length); // 3

for (int i = 0; i < enemyHp.Length; i++)
{
    Console.WriteLine($"Quái {i}: {enemyHp[i]} máu");
}
// Quái 0: 30 máu
// Quái 1: 50 máu
// Quái 2: 80 máu

Để ý điều kiện là i < enemyHp.Length, không phải <=. Mảng 3 phần tử có index cuối là 2, tức Length - 1.

Lỗi IndexOutOfRangeException

Khi đọc hoặc ghi vào một ô không tồn tại, chương trình vẫn biên dịch được nhưng dừng lại lúc chạy.

int[] enemyHp = { 30, 50, 80 };
Console.WriteLine(enemyHp[3]);
// Unhandled exception. System.IndexOutOfRangeException:
// Index was outside the bounds of the array.

Lỗi hay gặp: viết vòng lặp for (int i = 0; i <= enemyHp.Length; i++). Lượt cuối i bằng 3, vượt quá index cuối là 2, và chương trình báo IndexOutOfRangeException. Dùng < thay vì <=.

Index âm như enemyHp[-1] cũng gây đúng lỗi này. Muốn lấy phần tử cuối, viết enemyHp[enemyHp.Length - 1], hoặc gọn hơn là enemyHp[^1].

int[] enemyHp = { 30, 50, 80 };
Console.WriteLine(enemyHp[enemyHp.Length - 1]); // 80
Console.WriteLine(enemyHp[^1]);                 // 80

Bài tập

Một người chơi có điểm của 5 màn: 120, 340, 90, 500, 210. Lưu vào mảng, rồi in ra tổng điểm và điểm cao nhất.

int[] levelScores = { 120, 340, 90, 500, 210 };

int total = 0;
int best = levelScores[0];

for (int i = 0; i < levelScores.Length; i++)
{
    total += levelScores[i];
    if (levelScores[i] > best)
    {
        best = levelScores[i];
    }
}

Console.WriteLine($"Tổng điểm: {total}");   // Tổng điểm: 1260
Console.WriteLine($"Cao nhất: {best}");     // Cao nhất: 500