Kiểu bool trong C#

bool là kiểu dữ liệu chỉ có hai giá trị: true (đúng) và false (sai). Nó trả lời các câu hỏi có hoặc không: nhân vật còn sống không, đã nhặt chìa khoá chưa, game có đang tạm dừng không. Mọi câu lệnh if và vòng lặp đều dựa vào bool.

Khai báo bool

bool isAlive = true;
bool isPaused = false;

Console.WriteLine(isAlive);  // True
Console.WriteLine(isPaused); // False

Trong code viết chữ thường true, false. Khi in ra, C# hiển thị True, False viết hoa chữ đầu. Chỉ là cách hiển thị, giá trị vẫn như nhau.

Lỗi hay gặp: viết bool isAlive = "true"; hoặc bool isAlive = 1;. C# báo lỗi CS0029 vì chuỗi "true" và số 1 đều không phải bool. Khác với C hay JavaScript, C# không coi 1 là đúng và 0 là sai.

Biểu thức so sánh trả về bool

Bạn hiếm khi gõ thẳng true hay false. Phần lớn giá trị bool đến từ phép so sánh:

int hp = 0;
int gold = 120;
int swordPrice = 100;

bool isDead = hp <= 0;
bool canBuySword = gold >= swordPrice;

Console.WriteLine(isDead);      // True
Console.WriteLine(canBuySword); // True

Đặt kết quả so sánh vào một biến có tên rõ ràng giúp code đọc như câu nói: "nếu đủ tiền mua kiếm thì...". Các toán tử so sánh (==, !=, >, <, >=, <=) có ở trang toán tử.

Kết hợp nhiều điều kiện

Dùng && (và), || (hoặc), ! (không) để ghép các bool:

bool hasKey = true;
bool isBossDefeated = false;
int level = 12;

bool canEnterDungeon = hasKey && level >= 10;
bool canOpenFinalDoor = hasKey && isBossDefeated;
bool needsHelp = !isBossDefeated;

Console.WriteLine(canEnterDungeon);  // True
Console.WriteLine(canOpenFinalDoor); // False
Console.WriteLine(needsHelp);        // True

Bool làm cờ trạng thái

Trong game, bool hay đóng vai cờ (flag): một công tắc bật tắt ghi nhớ trạng thái. Nhặt chìa khoá thì bật hasKey, chết thì tắt isAlive.

bool isAlive = true;
bool hasKey = false;
int hp = 15;

// Nhặt được chìa khoá
hasKey = true;

// Trúng bẫy mất 20 máu
hp -= 20;
if (hp <= 0)
{
    isAlive = false;
}

Console.WriteLine($"Còn sống: {isAlive}, có chìa: {hasKey}");
// Còn sống: False, có chìa: True

Đặt tên cờ bắt đầu bằng is, has, can: isAlive, hasKey, canJump. Đọc tên là biết ngay đây là câu hỏi có hoặc không.

Không cần so sánh với true

Người mới hay viết:

bool isAlive = true;
if (isAlive == true)
{
    Console.WriteLine("Tiếp tục chiến đấu"); // Tiếp tục chiến đấu
}

Code chạy đúng, nhưng thừa. isAlive đã là bool rồi, không cần hỏi lại "có bằng true không". Viết gọn:

bool isAlive = true;
bool isPaused = false;

if (isAlive)
{
    Console.WriteLine("Tiếp tục chiến đấu"); // Tiếp tục chiến đấu
}
if (!isPaused)
{
    Console.WriteLine("Game đang chạy"); // Game đang chạy
}

!isPaused đọc là "không tạm dừng".

Đảo cờ

Nút bấm bật tắt (như nút Pause) chỉ cần gán cờ bằng giá trị ngược lại của chính nó:

bool isPaused = false;
isPaused = !isPaused;
Console.WriteLine(isPaused); // True
isPaused = !isPaused;
Console.WriteLine(isPaused); // False

Sang trang if else để dùng bool rẽ nhánh chương trình.

Bài tập

Một cửa bí mật chỉ mở khi người chơi có chìa khoá hoặc có kỹ năng mở khoá, và không đang bị trúng độc. Khai báo ba cờ hasKey = false, hasLockpick = true, isPoisoned = false, tính biến canOpen và in ra.

bool hasKey = false;
bool hasLockpick = true;
bool isPoisoned = false;

bool canOpen = (hasKey || hasLockpick) && !isPoisoned;
Console.WriteLine(canOpen); // True